पोखरा, सेप्टेम्बर २७, २०२६ — लगातारको भारी वर्षापछि गण्डकी प्रदेशका विभिन्न जिल्लामा आएको बाढी, पहिरो तथा अन्य विपद्मा परी कम्तीमा १८ जनाको मृत्यु भएको छ। बागलुङ, म्याग्दी र मनाङ सबैभन्दा बढी प्रभावित जिल्लामध्ये रहेका छन्।
गण्डकी प्रदेश प्रहरी कार्यालयका अनुसार बागलुङमा १०, म्याग्दीमा ६ र मनाङमा २ जनाको मृत्यु भएको छ। चार जना बेपत्ता र तीन जना घाइते रहेको विवरण छ। खोज, उद्धार तथा क्षतिको विवरण संकलन जारी रहेकाले तथ्यांक अद्यावधिक भइरहेको छ।
बागलुङको निसीखोला गाउँपालिका–३ मा आइतबार बिहान करिब पौने ४ बजे पहिरोले घर पुरिँदा एकै परिवारका चार जनाको मृत्यु भएको थियो। मृत्यु हुनेमा ३९ वर्षीया श्यामकुमारी विक तथा उनका छोराहरू १२ वर्षीय मनोज, ९ वर्षीय मुकेश र ५ वर्षीय निसन विक छन्। उनीहरूकी १४ वर्षीया छोरी मुस्कान अघिल्लो दिन हजुरबुबा–हजुरआमाको घर गएका कारण बाँच्न सफल भएकी थिइन्।
बागलुङकै ताराखोला गाउँपालिका–१० धस्मरमा पहिरोले सुतिरहेको कोठा पुरिँदा ५९ वर्षीय मनबहादुर रोकाको पनि मृत्यु भएको छ।
बाढीका कारण बागलुङमा ठूलो भौतिक क्षति भएको छ। निसीखोला गाउँपालिका–४ को झिवाखोला बजारमा कम्तीमा १० देखि १२ वटा घरमा बाढीले क्षति पुर्याएको छ। सडक, विद्युत् संरचना र दूरसञ्चारका टावरमा पनि क्षति पुगेको छ भने अधिकारीहरूले विस्तृत विवरण संकलन गरिरहेका छन्।
म्याग्दीमा पनि ठूलो जनधनको क्षति भएको छ। जिल्लामा ६ जनाको मृत्यु भएको छ भने केही व्यक्ति बेपत्ता तथा घाइते भएका छन्। अन्नपूर्ण, मालिका र बेनी क्षेत्र पहिरो तथा बाढीबाट प्रभावित भएका छन्।
अविरल वर्षाका कारण बागलुङमा पहिरो र नदी कटान बढ्दा १० जनाको मृत्यु भएको छ भने एक जना बेपत्ता छन् र प्रभावित क्षेत्रमा उद्धार तथा राहत जारी छ।
२८-सेप्टेम्बर-२०२६ १०:२२ AM
म्याग्दीको मङ्गला गाउँपालिकामा प्रदेश र स्थानीय सरकारको संयुक्त लगानीमा एक करोड रुपैयाँको व्यावसायिक मौरीपालन परियोजना सञ्चालन हुने भएको छ।
०३-नोभेम्बर-२०२६ १०:०९ AM
चक्रवात अर्नबको अवशेष प्रणालीका कारण नेपालका विभिन्न क्षेत्रमा वर्षा र हिमपातको सम्भावना छ। महाशाखाले भारी वर्षा, पहिरो र यातायात अवरोधप्रति सतर्क रहन आग्रह गरेको छ।
३१-अक्टोबर-२०२६ १०:४३ AM
बाढीले तीन टावर भत्काएपछि अवरुद्ध दाना–खुर्कोट २२० केभी प्रसारण लाइन अस्थायी टावरमार्फत पुनः सञ्चालनमा आएको छ। यससँगै १७६ मेगावाट विद्युत् राष्ट्रिय प्रणालीमा जोडिएको छ।
१८-अक्टोबर-२०२६ ११:२५ AM
कालीगण्डकीको बाढीले पहुँच सडकमा क्षति पुर्याएपछि १८ दिनदेखि बन्द रहेको घिरिङ–डेढगाउँ जोड्ने पुल पुनः सञ्चालनमा आएको छ। यससँगै तनहुँ र नवलपुरबीच सवारी आवागमन पुनः सुरु भएको छ।
१५-अक्टोबर-२०२६ १२:३० PM
बाढीले प्रसारण संरचनामा क्षति पुर्याएपछि म्याग्दीको अन्नपूर्ण गाउँपालिका र मुस्ताङमा विद्युत् आपूर्ति पुनः सञ्चालन भएको छ। तर म्याग्दीका चार जलविद्युत् आयोजना अझै बन्द छन्।
१४-अक्टोबर-२०२६ ०१:५२ PM
अन्नपूर्ण गाउँपालिका–५ गिवाङमा पहिरोमा पुरिएर ७५ वर्षीया सिउकुमारी गर्बुजा र अन्दाजी ५५ वर्षीया दोमाया गर्बुजाको मृत्यु भएको छ। बेनी नगरपालिका–३ मा अन्दाजी ३५ वर्षीया कुमारी वली विकको पनि पहिरोमा परी मृत्यु भएको छ। विभिन्न स्थानमा बेपत्ता भएका व्यक्तिको खोज तथा उद्धार जारी छ।
कालीगण्डकी नदीको सतह बढ्दा बेनी बजार र आसपासका क्षेत्रमा कटान भएको छ। पोखरे बगरमा बाढीले बेनी–जोमसोम पुलसँग जोडिएको जमिन कटान गरेपछि जोमसोमसँगको सडक सम्पर्क प्रभावित भएको छ।
पर्वतको जलजला गाउँपालिका–८ फर्सेमा कालीगण्डकी नदीले बस्तीमा ठूलो क्षति पुर्याएको छ। प्रारम्भिक विवरणमा २५ वटा घर बगेको बताइएको थियो। त्यसपछि जिल्ला प्रशासनबाट गरिएको क्षतिको मूल्यांकनमा ६७ वटा घर पूर्ण रूपमा ध्वस्त भएको र थप २३ वटा घर उच्च जोखिममा रहेको विवरण सार्वजनिक भयो। बाढीको प्रभाव बढ्दै जाँदा क्षतिको मूल्यांकन अद्यावधिक भएकाले घरको संख्यामा फरक विवरण आएको हो।
बाढी तथा पहिरोको सम्भावनाबारे पूर्वसूचना पाएपछि फर्सेका बासिन्दा सुरक्षित स्थानमा सरेकाले त्यहाँ मानवीय क्षति हुन पाएन। पर्वत र बागलुङ जोड्ने झोलुंगे पुलसमेत बाढीले बगाएको छ।
कालीगण्डकीको बाढीले पर्वतको बिहादी गाउँपालिका–६ तथा स्याङ्जाको गल्याङ नगरपालिका–५ का केही घरमा पनि डुबान भएको छ। क्षतिको विस्तृत विवरण संकलन भइरहेको छ।
मनाङमा पनि बाढीले घर, पुल र कजवेमा क्षति पुर्याएको छ। विद्युत् र मोबाइल नेटवर्क अवरुद्ध हुँदा क्षतिको विवरण संकलनमा समेत कठिनाइ भएको छ।
मनाङ जिल्ला प्रशासनका अनुसार करिब १० वटा घर पूर्ण रूपमा क्षतिग्रस्त भएका छन् भने त्यति नै संख्यामा घर डुबानमा परेका छन्। चामेमा पाँच वटा घर पूर्ण रूपमा क्षतिग्रस्त भएका छन् भने दुई वटा काठेपुल र दुई वटा कजवे बगेका छन्। नासों गाउँपालिकामा मर्स्याङ्दी नदीमाथिको झोलुंगे पुल पनि बगेको छ र विभिन्न क्षेत्रका सडक अवरुद्ध भएका छन्।
ताल गाउँमा करिब १० वटा घर डुबानमा परेका छन्। बाढी आउनुअघि नै स्थानीय बासिन्दा सुरक्षित स्थानमा सरेकाले प्रभावित क्षेत्रमा मानवीय क्षति हुन नपाएको अधिकारीहरूले बताएका छन्।
यसैबीच, नार्पाभूमि गाउँपालिकास्थित हिमलुङ हिमालमा हिमपहिरो जाँदा पर्वतारोहण टोली तथा सहयोगी कर्मचारीहरू सम्पर्कविहीन भएका थिए। आइतबार साँझसम्म दुई जनाको शव फेला परेको थियो भने थप व्यक्तिहरू बेपत्ता रहेको विवरण आएको थियो। हिमपहिरोमा प्रभावित व्यक्तिको संख्या भने थप पुष्टि हुने क्रममा रहेको छ।
नवलपुरमा नारायणी नदी खतराको तह पार गरेर बढेपछि गैँडाकोटलगायतका क्षेत्रमा १६३ वटा घर डुबानमा परेका छन्। मध्यविन्दु र विनयी त्रिवेणी पनि बाढीबाट प्रभावित भएका छन्। बुङ्दीकाली र बुलिङटारमा भने बाढी तथा पहिरोले सडक र पुलमा क्षति पुर्याएको छ।
विस्थापित केही परिवार आफन्तको घरमा बसेका छन् भने केहीलाई विद्यालयमा व्यवस्थापन गरिएको छ।
लगातारको वर्षाका कारण कास्की, गोरखा, लमजुङ र तनहुँ पनि प्रभावित भएका छन्। पोखराको रामघाटमा सेती नदीको बहाव बढेर पानी जमेको थियो, तर पानीको सतह घट्न थालेको छ। विभिन्न जिल्लामा पहिरोका कारण सानाठूला सडक अवरुद्ध भएका छन्।
प्रदेशभर उद्धार, सुरक्षित स्थानमा स्थानान्तरण, पूर्वाधार पुनः सञ्चालन तथा क्षतिको विवरण संकलन गर्ने काम जारी रहेको छ।