हरेक समस्या, विवाद वा निराशाको जिम्मेवारी तपाईंमाथि थोपर्ने पार्टनरसँग बस्दा सामान्य असहमति पनि बिस्तारै आरोप, प्रतिरक्षा र मनमुटावको चक्रमा परिणत हुन सक्छ। सम्बन्धमा कहिलेकाहीँ विवाद हुनु स्वाभाविक हो, तर लगातार व्यक्तिगत आलोचना र दोषारोपणले स्वस्थ संवाद गर्न कठिन बनाउन सक्छ।
सम्बन्धसम्बन्धी अनुसन्धानले विशेष समस्याबारे गुनासो राख्नु र पार्टनरको व्यक्तित्वमाथि नै आक्रमण गर्नुबीच फरक देखाएको छ। मनोवैज्ञानिक जोन गोटम्यानसँग सम्बन्धित अनुसन्धानले आलोचना, अवहेलना, प्रतिरक्षात्मक व्यवहार र संवादबाट पन्छिनुलाई दम्पतीबीचको सम्बन्धका लागि विशेष रूपमा हानिकारक द्वन्द्वात्मक व्यवहारका रूपमा पहिचान गरेको छ। अमेरिकन साइकोलोजिकल एसोसिएसनले पनि व्यक्तिगत आलोचना, चिच्याउने वा विवादबाट पछि हट्ने जस्ता विनाशकारी व्यवहारले सम्बन्धमा नकारात्मक प्रभाव पार्न सक्ने बताएको छ।
यसको अर्थ पार्टनरले गर्ने हरेक गुनासोलाई बेवास्ता गर्नुपर्छ भन्ने होइन। तपाईंले गरेको कुनै कामप्रति पार्टनरको वास्तविक गुनासो हुन सक्छ र स्वस्थ सम्बन्धमा दुवै जनाले आफ्ना गल्ती स्वीकार गर्न सक्नुपर्छ। समस्या त्यतिबेला सुरु हुन्छ जब जिम्मेवारी एकतर्फी हुन्छ—जब लगभग हरेक विवाद, निराशा वा भावनात्मक प्रतिक्रियाको कारण तपाईंलाई मात्र ठहर गरिन्छ।
सबैभन्दा पहिले जिम्मेवारी र दोषारोपणबीचको फरक छुट्याउनुपर्छ। तपाईंको गल्ती भएको छ भने बहाना नबनाई स्वीकार गर्नु उचित हुन्छ। तर आफ्नो नियन्त्रणभन्दा बाहिर भएको घटनाको जिम्मेवारी केवल विवाद अन्त्य गर्नकै लागि लिन आवश्यक हुँदैन। आफ्नो व्यवहारको जिम्मेवारी लिनु र अर्को व्यक्तिको व्यवहारको जिम्मेवारी नलिनु एकअर्काका विरोधाभासी कुरा होइनन्।
कठिन कुराकानी कसरी सुरु गरिन्छ भन्ने कुराले पनि फरक पार्न सक्छ। "तिमीले सधैँ सबै बिगार्छौ" जस्तो व्यापक आरोपको प्रतिउत्तरमा अर्को आरोप लगाउनुको सट्टा वास्तविक घटनामा फर्कन सकिन्छ। के भयो, पार्टनरले तपाईंले के गल्ती गर्नुभयो भन्ने ठान्छन् र उनीहरू के चाहन्छन् भनेर सोध्न सकिन्छ। कुनै निश्चित व्यवहारमा केन्द्रित हुँदा व्यक्तिको सम्पूर्ण चरित्रमाथि बहस गर्नुभन्दा समस्या समाधान गर्न सजिलो हुन्छ।




